Risk Hesaplayıcı

KMÜ Risk Hesaplayıcı
Karamanoğlu Mehmetbey ÜniversitesiStratejik Yönetim
Hesaplama tarayıcınızda yapılır, veri gönderilmez

KURUMSAL RİSK YÖNETİMİ

Risk hesaplayıcı

Etki, olasılık ve mevcut önlemlerin yeterliliğini seçin; doğal ve artık risk puanını, seviyesini, risk haritasındaki yerini ve Kamu Kurumsal Risk Yönetimi Rehberine göre ne yapılması gerektiğini anında görün.

Hesap iki adımda yapılır
Doğal risk=Etki×Olasılık
Artık risk=Doğal risk×Yeterlilik katsayısı
Katsayılar: Yeterli 0,1 · Kısmen yeterli 0,4 · Zayıf 0,8 · Yeterli değil 1. Kaynak: Kamu Kurumsal Risk Yönetimi Rehberi (2024), s. 43–48 ve Ek-12.

HESAPLAMA

Riski puanlayın

Adımları sırayla doldurun; sonuç her seçimde anında güncellenir.

Örnekle deneyin:

1Risk tanımı

İsteğe bağlı — listeye ve çıktıya eklenir

2Etki ve olasılık

Etki: Risk gerçekleşirse hedefi ve birimi ne kadar etkiler? Birden fazla etki varsa en yüksek olanı esas alın.

Olasılık: Değerlendirme döneminde gerçekleşme ihtimali nedir?

3Mevcut önlemlerin yeterliliği

Bugün uygulanan önlemler riski ne kadar azaltıyor?

4Önlemler neyi azaltıyor?

Puanı değiştirmez; haritadaki yönü belirler

5Hedefin risk iştahı

Biliyorsanız seçin — karar önerisi için

BİRİMİMİN RİSKLERİ

Hesapladığınız riskleri karşılaştırın

Liste yalnızca bu tarayıcıda tutulur. Excel’e aktarıp Ek-12 formuna geçirebilirsiniz.

ÖLÇEKLER

Hesapta kullanılan değerler

Etki ve olasılık seviyelerinin ayrıntılı tanımları için Rehberin Tablo 5–7’sine (s. 41–43) bakınız.

Etki ve olasılık puanları

PuanEtkiOlasılık

Risk seviyeleri (doğal ve artık)

PuanSeviye

Artık puan ondalıklı olabilir (örn. 4,8). Sınıflandırma Ek-12 formülleriyle aynıdır.

Mevcut önlemlerin yeterlilik katsayısı

KatsayıYeterlilik

Artık risk ve risk iştahı birlikte

Rehber Tablo 17 (s. 67) mantığı: iştah yükseldikçe kabul edilen risk artar. Nihai kararda fayda-maliyet, mevzuat ve paydaş beklentileri de dikkate alınır.

Öncü risk göstergesi ne zaman gerekir?

DurumÖRG
Artık risk yüksek veya çok yüksekZorunlu Hedef değeri, sorumlusu, raporlama sıklığı ve sapma halinde yapılacak faaliyet tanımlanır.
Doğal risk yüksek veya çok yüksek, önlemlerle orta ya da altına inmişÖnerilir İdarenin takdirindedir; birim gerekli görürse tanımlanır ve izlenir.
Etkisi çok yüksek, olasılığı düşükDeğerlendirilebilir Bu riskler ayrıca takip edilir.
Artık risk orta, düşük veya çok düşükGerekli değil İdarenin takdirindedir; dönemsel gözden geçirme ile izlenir.

Kaynak: Kamu Kurumsal Risk Yönetimi Rehberi (2024), s. 15, 51 ve 75; örnekler için Ek-10.

DİKKAT

Sık yapılan hatalar

Önlemleri olduğundan güçlü göstermek

Yeterli olmadığı halde “yeterli” denirse yüksek bir risk düşük görünür ve gerekli önlem alınmaz (Rehber s. 46–47).

Kural olarak yazılı bir talimat var ama uygulanmıyorsa önlem “yeterli” değildir; uygulandığını gösteren kayıt yoksa “kısmen yeterli” veya “zayıf” seçin.
Önlemleri olduğundan zayıf göstermek

Yeterli olduğu halde “yeterli değil” denirse gereksiz ilave faaliyet tanımlanır ve kaynak boşa harcanır.

Örneğin taşınır sayımı her yıl eksiksiz yapılıyor ve tutanaklar düzenli ise bu önlem “yeterli” sayılabilir.
Etki ile olasılığı karıştırmak

Etki “ne kadar zarar verir?”, olasılık “ne kadar sık / ne kadar muhtemel?” sorusunun cevabıdır.

Deprem: olasılığı düşük (2), etkisi çok yüksek (5) olabilir. Küçük yazım hataları: olasılığı yüksek (4), etkisi düşük (2) olabilir.
Puanı tek kişinin görüşüne dayandırmak

Puanlar önce bireysel verilir, sonra ortalaması alınıp ekipçe teyit edilir (Rehber s. 30–31, 48).

“Çalıştay ortalaması” seçeneğiyle 5 katılımcının verdiği puanların ağırlıklı ortalamasını hesaplayabilirsiniz.

Bu araç bir yardımcıdır

Hesaplayıcı, Kamu Kurumsal Risk Yönetimi Rehberi (2024) ve Ek-12 Risk Kayıt Formundaki yöntemi uygular. Sonuçlar karar vermeyi kolaylaştırmak içindir; riskin nihai seviyesi ve riske yönelik karar, ilgili birimde ekip değerlendirmesiyle belirlenir ve kayıt formuna işlenir. Girdiğiniz bilgiler hiçbir sunucuya gönderilmez.

Kurumsal Risk YönetimiStrateji Geliştirme Daire Başkanlığı · Risk hesaplayıcı